Koçluk Yaklaşımları

Koçluk Yaklaşımları

Bu yazımda size farklı koçluk yaklaşımları hakkında bazı bilgiler paylaşmak istiyorum.

Eğer koçluk hizmetleri satın almak için arıyorsanız, hangi türde iletişim kuracak bir koç seçmek için karar vermenize yardımcı olacaktır. Elbette koçluk çalışmasının bir süreç olduğunu ve aşağıda yer alan türlerin aynı anda ya da değişik zamanlarda birlikte kullanılabileceğini de hatırlatmak isterim. Önemli olan koç ve danışanının birlikte verimli bir çalışma ortaya koymaları ve bunun sonucunda doğru çıkarımlar yaratabilmeleridir.

Koçluk Yaklaşımı Nedir?

Aslında bir koçun hizmetini nasıl sunduğuna işaret eder ve bir koçun kullandığı prensiplerin, modellerin ve araçların bir yansımasıdır. Bazı örnekler arasında Çözüm Odaklı, Direktif dışı, Değerlere Dayalı, Hedef Odaklı ve NLP Odaklı yaklaşımlar yer almaktadır.

Bunlara birçok farklı yaklaşımdan sadece bazı örnekler ve çakışmalar olarak bakmak daha doğru olacaktır. Koçluk Yaklaşımı çoğunlukla Koç ve Danışan arasında kurulacak olan iletişime ve danışanın ihtiyaçlarına göre ve bazen birden çok yaklaşım seçilerek yapılabilmektedir. Örneğin çözüm odaklı, direktif dışı ve değerlere dayalı yaklaşımlar çok iyi birbirini tamamlar.

Burada bahsedilmeyen yaklaşımlar elbette olacaktır. Konu İnsan olunca her zaman sınırsız sayıda seçenek ve çözüm olması da kaçınılmazdır.

Genel olarak aşağıda yer alan yaklaşımlar kullanılmaktadır.

1. Çözüm Odaklı Koçluk
2. Değerlere Dayalı Koçluk
3. Dolaylı Koçluk
4. Direktif Koçluğu
5. İçerik Odaklı Koçluk
6. Hedef Odaklı Koçluk
7. Nöro Linguistic Programming (NLP) Koçluk

• Çözüm Odaklı Koçluk

En güçlü yaklaşım çözüm odaklı koçluk seçimidir. Özünde koçların sorunlardan çok çözüm bulmasına yardımcı olmak, zayıflıklar yerine güçlü yanları üzerine inşa etmek ve engelleri incelemek yerine ileriye doğru olumlu yollar bulmak üzerinde durulur.

Danışanın güçlü yanlarına odaklanarak ve çözüme yoğunlaşmak suretiyle, sorunlar ve güçlükler tartışıldığında ve analiz edildiğinde muhtemelen yaşanan motivasyonsuzluk ve moralsizlikten kurtularak

Çözüm Odaklı Terapi, Paul Z Jackson ve Mark Mc Kergow tarafından ilk kez ortaya konmuştur. Odaklanmak ve Ana Konuların önündeki engelleri aşma temeline dayanır. Koçluğa yönelik Çözüm Odaklı yaklaşımın ayrılmaz bir dizi prensibi vardır. Çözüm Odaklı Koçluk hakkında diğer önemli faktör sonuca çok kısa bir süre içinde varılabilir olmasıdır. Uzun problem analizinin olmaması yerine sadece birkaç çözüm odaklı soru ile danışan ile birkaç dakika içinde ilerleme kaydedebilirsiniz.

• Değerlere Dayalı Koçluk

Değerlere dayalı koçluk, kişisel veya örgütsel değişim programının merkezinde, kişinin değerlerini anlamanın yattığını kabul eden bir yaklaşımdır.

Değer Nedir?

Basitçe söylemek bir değer ne sizin için önemlidir ve sürekli hayatında doğru öncelik olarak o belirlenecektir. Değerlere örnek olarak şunlar verilebilir:

Başarı

Sadakat

Saygı

Beslemek

Sosyal Çevre

Ait olmak

Güvenlik

Kendini olmak

Koçlukta Değerleri Anlamanın Önemi Nedir?

İyi eğitimli değerlere dayalı bir koç, bir müşterinin değerlerini açıklığa kavuşturması ve tanımlamasına yardımcı olur. Birçok kişi değerlerinin ne olduğunu bildiğini düşünür, ancak genellikle eğitimli bir koçla olan bir değer ortaya çıkarma seansı bazı sürprizleri ortaya çıkarır. Onları neyin motive ettiğini anlamalarına yardımcı olur, değişime yönelik dirençleri ortaya çıkarır ve onlar için önemli olanla uyumlu

• Dolaylı Koçluk

Dolaylı bir rehberlik ve koçluk yaklaşımıdır. Yönerge dışı bir yaklaşım, alıcının akıl hocası veya koçun yetenekli dinlemesi ve sorgulaması sonucunda kendi çözümlerini ve eylemlerini formüle etmesini sağlar.

Dolaylı Koçluk yaklaşımın avantajları:

• Koçun danışanının alanında bir uzman olmak gerekmez
• Açık fikirli ve açık sorular sormaya oldukça uygundur
• Danışan kendi çözümlerini belirler ve benimser
• Danışana eylem için daha fazla özgür alan yaratır
• Çözümün danışana göre doğru ve geçerli olma olasılığı daha yüksektir.

Dolaylı Koçluk yaklaşımın olası dezavantajları:

• Belirli bir sonuca ulaşmak için daha uzun süre gerekebilir
• Başkalarının deneyimlerinden yararlanmak fırsatı kaçırılabilir
• Danışan sadece kolayına gelen bir sonucu benimseyebilir

Bu iki uç arasındaki dengenin Koç tarafından sağlanması gerekebilir. Denge sorunu Koçun deneyimine bağlı olarak değişecektir.

Direktif Koçluğu

Direktif Koçluğu, Dolaylı Koçluğun aksine; koçun doğrudan yapılması ve uygulanması için bir davranışı, yeni bir yaklaşımı veya beceriyi açıklamak ve göstermesi ile ilgilidir. Dolaylı Koçluk kendi öğrenme yolculuğunu sağlayan ve kendi cevaplarını veya stratejilerini bulmaya teşvik ederken Direktif Koçluk doğrudan talimat ve yöntem göstermektedir.

Direktif koçluk, PEDAL gibi modelleri kullanarak, genellikle zamanı en iyi ve kısa şekilde kullanmayı hedefler

• Bireye sonca ulaşmak için yeni görevler verilir.
• Bireyin bu yeni deneyim ve görevi tamamlama konusunda kendine güveni ya çok az vardır ya da hiç yoktur.
• Birey kendi rolünde yenidir.
• Hataya yer olmayan koçluk yaklaşımıdır.

İçerik Odaklı Koçluk

Koçun danışanın öğrenimini teşvik eden ve katı standartlara dayalı çalışmalar tasarlayarak uygulamak ve sonuçları ortaya koymak için bireysel olarak ve benzer vaka çalışmaları ile birlikte çalıştıkları uzun dönemli bir gelişim uygulamasıdır. Lucy West ve Fritz Staub, İçerik Odaklı Koçluğun genel ilkelerini ve dayandığı temel temelleri açıklamaktadır.

Hedef Odaklı Koçluk

Hedef odaklı koçluk giderek insanların kişisel ve iş hayatlarındaki hedeflerine ulaşmak yardımcı olmak için kullanılmaktadır. Koç sadece önündeki hedefe ulaşabilmek için danışanına standartlar belirlemesine ve bu standartların zaman çizelgesine uygun bir şekilde gerçekleştirilmesine odaklanır.

Danışan bir anlamda kendi kaderini belirlemek üzere koşullanır. Çoğunlukla yönetici ve işyeri koçluğuna kanıta dayalı, bütünleştirici hedef odaklı bir yaklaşım sunar.

Hedef yönelimli öz-denetimin temel yapıları üzerine kurulan süreç; bireyin bir hedef belirlemesi, eylem planı geliştirmesi ve eyleme başlaması şeklinde gelişir. Koç danışanının performanslarını izler ve performanslarını bir standartla karşılaştırarak derecelendirme yapar.

Bu değerlendirmeye dayanarak danışanın gösterdiği performansı daha da artırmak ve hedeflerine daha iyi ulaşmak için gerekirse eylem planlarını ve yöntemlerini son duruma göre değiştirdiği bir dizi süreçtir. Koçun rolü sürekli hedefe ulaşmak üzere kalan süreci ve mevcut durumu baskı unsuru olarak kullanmak şeklindedir.

Nöro Linguistic Programming (NLP) Koçluk

NLP, başarılı bireyler tarafından kullanılan stratejileri analiz etmeyi ve bunları kişisel bir amaca ulaşmak için uygulamayı içeren psikolojik bir yaklaşımdır. Deneyim yoluyla öğrenilen düşünceleri, dili ve davranış kalıplarını belirli sonuçlarla ilişkilendirir.

NLP savunucuları tüm insani eylemleri olumlu olduğunu varsayar. Bu nedenle, bir plan başarısız olursa veya beklenmeyen bir şekilde gerçekleşirse, deneyim ne iyi ne de kötüdür. Her deneyim sadece daha yararlı bilgiler sunar.

NLP’yi savunanlar herkesin kişisel bir gerçeklik haritasına sahip olduğunu öne sürülürler. NLP uygulayanlar, bir duruma sistematik bir genel bakış oluşturmak için kendi ve diğer bakış açılarını analiz ederler. Bir dizi bakış açısını anlayarak, NLP kullanıcısı bilgi kazanır. Bu düşünce okulunun savunucuları duyuların mevcut bilgileri işlemek için hayati önem taşıdığına ve beden ve zihnin birbirini etkilediğine inanırlar. NLP deneyimsel bir yaklaşımdır. Bu nedenle, bir kişi bir eylemi anlamak istiyorsa, deneyimden ders almak için aynı eylemi gerçekleştirmesi gerekir.

NLP uygulayıcıları öğrenme, iletişim ve değişim doğal hiyerarşileri olduğuna inanıyoruz. Altı mantıksal değişim düzeyi şunlardır:

• Amaç ve maneviyat:

Bu, din, etik veya başka bir sistem gibi kendinden daha büyük bir şeye dahil olmak olabilir. Bu değişimin en yüksek seviyesidir.

• Kimlik:

Kimlik, bireyin kendini algıladığı ve sorumluluklarını ve hayatta oynadığın rolleri içeren benliktir.

• İnançlar ve değerler:

Bunlar kişisel inanç sistemleri ve birey için için önemli olan konulardır.

• Yetenekler ve beceriler:

Bunlar bireyin yetenekler ve beceri seviyesidir.

• Davranışlar:

Davranışlar, bireyin gerçekleştirdi belirli eylemlerdir.

• Çevre:

Çevredeki diğer kişiler de dahil olmak üzere ortamı ifade eder. Bu değişimin en düşük seviyesidir.

Her mantıksal düzeyin amacı, altındaki bilgileri düzenlemek ve yönlendirmektir. Sonuç olarak, daha düşük bir düzeyde değişiklik yapmak daha yüksek bir düzeyde değişikliklere neden olabilir. Ancak NLP teorisine göre, daha yüksek bir seviyede değişiklik yapmak da alt seviyelerde değişikliklere yol açacaktır

İsteklerimizi nasıl hayatımıza çekebiliriz. Bu konu ile ilgili Youtube videomuzda sizlere katkı olsun

Reyhan İldaş

Reyhan İldaş Türkiye’nin ilk Theta Healing eğitmenlerindendir.  ThetaHealing enstitüsüne ait olan tüm sertifikalarda uygulayıcılıkları bulunmakta ve Türkiye’de tüm eğitimleri vermektedir. Binlerce öğrenci yanı sıra Master seviyesinde eğitmenler  yetiştirmiştir.

Halen İstanbul Göktürk’te bulunan ofisinde yüz yüze eğitimler ile birlikte tüm Dünya’da davet edilerek eğitimler vermektedir .